Inflacja w Wielkiej Brytanii wzrosła do 3,5 procent – paliwo najdroższe od 2022 r., zasiłki w kwietniu w górę

Inflacja w Wielkiej Brytanii wzrosła we wrześniu do 3,5 procent, z 3,1 procent w sierpniu – poinformował w środę 21 października brytyjski urząd statystyczny ONS. To najwyższy poziom od października 2025 r. Jak podaje nadawca publiczny BBC, wzrost cen napędziły przede wszystkim gwałtowne podwyżki cen benzyny i oleju napędowego. Tego samego dnia ONS podał, że pożyczki rządu we wrześniu sięgnęły 24,5 miliarda funtów – również najwięcej od roku. Dane są dodatkowym obciążeniem dla ministra finansów Johna Healeya (Partia Pracy) na tydzień przed jego pierwszym budżetem, zaplanowanym na 28 października.

Paliwo najdroższe od sierpnia 2022 r.

Według ONS ceny benzyny we wrześniu były najwyższe od sierpnia 2022 r. Średnia cena litra benzyny wzrosła między sierpniem a wrześniem o 8,2 pensa, do 169,5 pensa, a oleju napędowego – o 10,7 pensa, do 192,5 pensa. W okresie objętym danymi ceny paliw silnikowych wzrosły łącznie o 29,8 procent. Jak przypomina BBC, na globalne dostawy ropy wpływają konflikty na Bliskim Wschodzie i w Europie, w tym faktyczne zamknięcie przez Iran cieśniny Ormuz po atakach USA i Izraela.

Główny ekonomista ONS Grant Fitzner zwrócił uwagę, że inflację podniosły także ceny biletów lotniczych, gier komputerowych i wydarzeń na żywo. Z kolei, jak podaje dziennik The Guardian, ceny odzieży nieco spadły, a wzrost cen żywności utrzymał się na poziomie 1,3 procent. Ekonomiści z londyńskiego City spodziewali się inflacji na poziomie 3,4 procent.

Co to oznacza dla świadczeń i emerytur

Wrześniowy wskaźnik inflacji ma znaczenie dla domowych budżetów, bo od niego zależy waloryzacja wielu świadczeń w kwietniu. Zgodnie z prawem m.in. świadczenie z tytułu niepełnosprawności PIP i zasiłek dla opiekunów (Carer’s Allowance) muszą wzrosnąć zgodnie z wrześniowym wskaźnikiem cen konsumpcyjnych CPI. Jak wylicza The Guardian, wzrost o 3,5 procent oznacza, że tygodniowy zasiłek na dziecko (Child Benefit) na pierwsze dziecko wzrośnie o 95 pensów, do 28 funtów.

Emerytura państwowa (State Pension) najprawdopodobniej wzrośnie w kwietniu o 3,9 procent – zgodnie z gwarancją waloryzacji emerytur (triple lock) o wyższy ze wskaźników, w tym przypadku o średni wzrost płac w okresie od maja do lipca.

Rekordowe odsetki od długu

Pożyczki rządu we wrześniu były o 1,8 miliarda funtów wyższe niż rok wcześniej. Od początku roku finansowego rząd pożyczył o 6 miliardów funtów więcej, niż przewidywał niezależny urząd ds. prognoz budżetowych OBR. Według The Guardian koszty obsługi długu we wrześniu wyniosły 10,9 miliarda funtów – najwięcej we wrześniu od początku pomiarów – a sama wyższa inflacja dodała do nich 4 miliardy funtów. Łączny dług publiczny po raz pierwszy przekroczył 3 biliony funtów, choć w relacji do wielkości gospodarki spadł do 94 procent z 95 procent rok wcześniej.

Wiemy, że wzrost cen wywołany konfliktami na Bliskim Wschodzie i w Europie uderza w Wielką Brytanię i inne kraje na całym świecie – powiedział John Healey.

Minister finansów zapowiedział, że budżet będzie trzymał się zasad fiskalnych rządu i nie podniesie trzech głównych podatków: dochodowego, składek National Insurance i VAT. Minister finansów w gabinecie cieni Andrew Griffith (Partia Konserwatywna) ocenił, że wyższa inflacja i zadłużenie pokazują, iż Partia Pracy „straciła kontrolę nad gospodarką”.

Bank Anglii może podnieść stopy

Według The Guardian rosnące ceny zwiększają prawdopodobieństwo, że Bank Anglii podniesie stopy procentowe z obecnych 3,7 procent na posiedzeniu komitetu polityki pieniężnej 5 listopada. Charlotte O’Leary z instytutu badawczego NIESR ostrzega, że wyższe koszty paliwa i transportu podniosą ceny żywności, a styczniowa podwyżka limitu cen energii trafi na szczyt zimowego zużycia. Jej zdaniem inflacja może na początku 2027 r. sięgnąć 4 procent, czyli dwukrotności celu Banku Anglii.