Ponad 600 milionów funtów na sztuczną inteligencję – laboratorium biobezpieczeństwa, cybertarcza i centrum w Manchesterze w budżecie Johna Healeya

Minister finansów John Healey (Partia Pracy) zapowiedział w sobotę 24 października pakiet inwestycji w sztuczną inteligencję (SI), który ma być częścią budżetu przedstawianego w przyszłym tygodniu. Jak poinformowało brytyjskie ministerstwo finansów (Treasury), pieniądze mają chronić kraj przed zagrożeniami biologicznymi i cyberatakami, wesprzeć brytyjskie firmy rozwijające SI i trafić do lokalnych gospodarek w całym kraju. Branżowa organizacja techUK ocenia wartość pakietu na ponad 600 milionów funtów. Rząd przeznaczy też 10 milionów funtów rocznie na badanie, jak SI zmieni rynek pracy i przemysł oraz jak Wielka Brytania ma się do tego przygotować.

Jak podkreśla resort, chodzi o odpowiedź na obawy pracowników przed zastępowaniem miejsc pracy przez SI i o to, by państwo mogło w przyszłości skuteczniej pomagać ludziom w znalezieniu zatrudnienia. Inwestycje mają też zmniejszyć zależność kraju od technologii z zagranicy – w tym w projektowaniu chipów i obronie przed cyberatakami. W Edynburgu powstanie zaplecze do projektowania chipów dla SI, a w Manchesterze – nowe centrum doskonałości, które ma kształcić specjalistów.

Sztuczna inteligencja zmieni codzienne życie – skorzystać może każda firma, każda społeczność, każdy szpital i każda szkoła. Rozumiem i podzielam obawy ludzi pracy, dlatego przedstawiam wyraźnie brytyjskie podejście do SI, które nie zostawia pracowników w tyle i broni interesu narodowego – powiedział John Healey.

Laboratorium biobezpieczeństwa i cybertarcza

Najwięcej pieniędzy trafi na bezpieczeństwo. 165 milionów funtów otrzyma nowa Narodowa Inicjatywa Biobezpieczeństwa SI (National AI Biosecurity Initiative). Z tej kwoty 100 milionów funtów przeznaczono na laboratorium AI Biosecurity Lab (AIBL), określane przez rząd jako pierwsze takie na świecie. Ma ono wykorzystywać SI do wykrywania i monitorowania zagrożeń biologicznych. Kolejne 65 milionów funtów ma wzmocnić nadzór biologiczny i pomóc w opracowaniu środków medycznych przeciw najgroźniejszym patogenom.

Laboratorium wesprą też firmy technologiczne – OpenAI i Anthropic zadeklarowały łącznie do 200 milionów funtów w kredytach na korzystanie z modeli SI. Partnerami AIBL mają być także Google DeepMind i londyńska firma Basecamp Research, która zajmuje się zastosowaniem SI w naukach o życiu.

Dodatkowe 120 milionów funtów otrzyma instytut bezpieczeństwa SI (AI Security Institute), który testuje nowe systemy i opracowuje standardy techniczne. 60 milionów funtów pochłonie Narodowa Cybertarcza (National Cyber Shield), wykorzystująca tzw. agentową SI do wzmacniania obrony przed cyberatakami. W tej kwocie jest 25 milionów funtów na fundusz dla brytyjskich innowatorów z branży SI i cyberbezpieczeństwa. Rząd przeanalizuje też utworzenie tzw. piaskownicy regulacyjnej dla takich rozwiązań w infrastrukturze krytycznej, sektorze publicznym i przemyśle. Za 70 milionów funtów ma powstać centrum NERV, które za pomocą narzędzi SI będzie wyszukiwać luki w zabezpieczeniach infrastruktury krytycznej i gospodarki.

Nowe laboratorium biobezpieczeństwa SI będzie ważną światową instytucją. Nie możemy pozwolić sobie na całkowite poleganie na technologii zbudowanej za granicą – podkreślił minister ds. sztucznej inteligencji Kanishka Narayan.

Wsparcie dla brytyjskich firm

Kolejne 60 milionów funtów zasili fundusz Sovereign AI Fund, który inwestuje bezpośrednio w obiecujące brytyjskie firmy SI. Fundusz zajmie się też nową dziedziną – SI fizyczną i przemysłową, m.in. robotyką, systemami autonomicznymi i zaawansowaną produkcją. Następne 60 milionów funtów trafi do programu zamówień badawczo-rozwojowych, który ma szukać rozwiązań dla służby zdrowia i opieki oraz dla bezpieczeństwa SI. 18 milionów funtów rząd przeznaczy na nową akademię projektowania zaawansowanych chipów (UK Advanced Chip Design Academy).

Pieniądze dla regionów i przykłady z NHS

15 milionów funtów przeznaczono na konkurs AI Challenge Prize dla rozwiązań SI, które pomagają w codziennych problemach – pierwsza nagroda ma trafić do projektów z dziedziny zdrowia. Instytut ekonomii SI (AI Economics Institute), badający wpływ SI na produktywność, wzrost, zatrudnienie i poziom życia, dostanie dodatkowe 23 miliony funtów w ciągu trzech lat. W Manchesterze powstanie centrum doskonałości narodowego centrum cyberbezpieczeństwa NCSC, które ma szkolić rządowych ekspertów od cyberbezpieczeństwa i SI. 30 milionów funtów ma pomóc w tworzeniu lokalnych partnerstw z władzami regionów z wybieranymi burmistrzami – z udziałem samorządów, firm, uczelni i szkół.

Rząd przypomina, że SI już pomaga w służbie zdrowia NHS. Lekarze analizują z jej pomocą ponad 210 000 zdjęć rentgenowskich klatki piersiowej miesięcznie, czyli około jednej trzeciej wszystkich takich badań w NHS. Dzięki temu liczba podejrzeń raka płuca wykrytych w ciągu 24 godzin wzrosła o 11,5 procent – około 400 pacjentów więcej co miesiąc szybciej poznaje wynik. Średni czas oczekiwania na tomografię kontrolną skrócił się z 6,3 do 5,6 dnia. Z kolei cyfrowy asystent urzędu skarbowego HMRC (Ask HMRC) obsłużył w roku 2025/2026 około 6,3 miliona kontaktów z klientami.

Pakiet chwali m.in. były szef narodowego centrum cyberbezpieczeństwa Ciaran Martin. Jak zaznaczył, w tym tygodniu przypomniano boleśnie, że SI obnaża słabości cyfrowego świata i daje nowe możliwości tym, którzy chcą wyrządzić szkody.